Najsłynniejsza powieść Marguerite Yourcenar ma formę pamiętników pisanych przez cesarza Hadriana na łożu śmierci, adresowanych do jego następcy, młodego Marka Aureliusza. Twórca słynnego muru, waleczny żołnierz, władca imperium rzymskiego u szczytu potęgi, filozof, mądry administrator – w powieści Yourcenar staje się postacią z krwi i kości, bohaterem wiarygodnym, złożonym, inspirującym. Trudne dzieciństwo, późniejsze triumfy i porażki, praca nad odbudową wyniszczonego wojną cesarstwa, opisane z olbrzymią wyobraźnią i znajomością szczegółów historycznych, składają się na wciągające studium psychologiczne człowieka oraz władcy. Autorka kreśli jednocześnie fascynujący obraz państwa rzymskiego, barwnie opowiadając o czasach jego świetności.

Ostatnie wydanie w 1988 roku. Wydanie poprawione.

Poetyczna praca, pełna erudycji, zauroczyła mnie jak od dawna żadna lektura.

Tomasz Mann

Błyskotliwa narracja imituje wspomnienia spisane przez Hadriana w przeddzień śmierci i przedstawia panoramę imperium w dobie potęgi.

Gazeta Wyborcza

Nie znam powieści historycznej, która zostałaby napisana bardziej świadomie i bezinteresownie.

Michał Otorowski

Yourcenar posiada iście kobiecą intuicję zdolną gruntownie spenetrować męską psychikę i wyjaśnić tajemnicę dzikiej namiętności Hadriana do młodego Greka Antinousa.

Le Monde

Nikt u nas jeszcze tak dobrze nie pisał o miłości.

Jacques Brenner, historyk literatury